De kracht van de eenvoud

Noppert Beton puzzelt mee aan It Goddeloas Fiersicht

Of Noppert Beton wilde meewerken aan de bouw van een opvallende uitkijktoren in de vorm van een slakkenhuis? Die vraag stelden aannemer G. de Haan & Zn en Next Architects aan bedrijfsleider Syds Wiersma. Door de ronde vormen en het gebruik van verschillende kleuren was er aanvankelijk koudwatervrees. Maar alles kwam uiteindelijk meer dan goed. ‘De opdracht leek eerst heel ingewikkeld, maar door samen te werken hebben we dit project snel en efficiënt kunnen uitvoeren.’

Met de uitkijktoren ‘It Goddeloas Fiersicht’ in het Friese Feanwâlden wil Next Architects een grondboring terug in de tijd uitbeelden. In de ovalen toren cirkelt een trap naar boven, waar bezoekers een prachtig uitzicht hebben over het natuurgebied De Houtwiel en over de Goddeloze Singel, een middeleeuwse verbindingsroute tussen twee kloosters. Binnenin ligt de grootste zwerfkei die tijdens de aanleg van De Centrale As, de nieuwe weg tussen Drachten en Dokkum, teruggevonden werd. 

Wat de architect voor ogen had 

Syds Wiersma: ‘Eerst was het de bedoeling om de toren te metselen, maar dat bleek te duur. Uiteindelijk besloten aannemer en architect om met betonblokken te werken. Hiervoor kwamen ze bij ons terecht. De architect toonde een 3D-geprinte versie van de toren, zo groot als een koffiekopje. Oorspronkelijk zou de toren groter zijn, met een extra slakkenhuis waardoor je langs de ene kant naar boven en langs de andere kant naar beneden kon. Er moesten meerdere kleuren in het kunstwerk terugkomen om, zoals bij een grondboring, de verschillende grondlagen te tonen. Verder behoorden ook tot de wensen: de kleuren willekeurig aanbrengen en de betonblokken laten verspringen – dus zonder rechte naden boven elkaar. En uiteraard: dit alles binnen het budget.’

Vierenveertig lagen, vier kleuren

Aannemer, architect en prefab betonproducent beoordeelden samen de mogelijkheden. Syds Wiersma: ‘Dagelijks de mal ombouwen naar andere blokmaten én elke keer een andere kleur beton erin storten, dat bleek niet haalbaar. Om het willekeurige kleureffect te bereiken, werkten we uiteindelijk met 44 lagen betonblokken in vier grijstinten. De architect nummerde elke laag en zo ontstond voor ons een duidelijk stortschema.’

Systeem voor opslag

Syds Wiersma: ‘Dan was er nog de uitdaging van het opslaan voor transport. Op het terrein moesten we de juiste blokken zo positioneren dat ze rij na rij getransporteerd konden worden. Elk betonmengsel met eigen grijstint heeft voor een duidelijke communicatie een kleurlabel gekregen (groen, geel, rood of blauw). Elk betonblok kreeg dus een laagnummer (van de architect) en een kleurlabel van het betonmengsel. Ons terrein hebben we ingedeeld in die kleuren. Door ons systeem en dat van de architect samen te leggen, ging het uiteindelijk erg voorspoedig. In zeven weken tijd hebben we de 792 betonblokken geproduceerd en getransporteerd.’

Goddeloas Fiersicht.